Mire se vini ne website-in tone!

Kete website e kemi krijuar per qellime edukative ne lenden e TIK.
Tema qe ne kemi perzgjedhur per kete projekt eshte:

"Gjuha Shqipe"

Gjuha shqipe është një gjuhë indo-evropiane dhe përfaqëson një degë më vete brenda kësaj familjeje gjuhësore. Ajo flitet kryesisht në Shqipëri, Kosovë, Maqedoninë e Veriut, Mal të Zi, Serbi dhe nga diasporat shqiptare në vende të ndryshme të botës.Gjuha shqipe ka një histori të lashtë dhe është trashëgimtare e gjuhëve ilire. Gjuha shqipe u zhvillua dhe mori formë të shkruar me veprat e autorëve si Gjon Buzuku, Pjetër Bogdani e të tjerë. Gjuha shqipe ndahet ne dy dialekte: gegerisht dhe toskerisht.

"Zyrtarizimi i Alfabetit shqip"

Në vitin 1972, Kongresi i Drejtshkrimit vendosi normat e shqipes standarde duke u bazuar kryesisht në toskërisht, por me disa elemente të gegërishtes.

Ese per Gjuhen Shqipe

Gjuha shqipe është një nga gjuhët më të bukura në botë.Ajo ka një vlerë të madhe historike dhe konsiderohet si një nga gjuhët më të vjetra. Por si është formuar gjuha shqipe?
Çdo ditë komunikojmë nëpërmjet gjuhës shqipe dhe ndonjëherë mund të pyesim veten:
“Cila është prejardhja e gjuhës shqipe?”
Rrënjët e shqipes vijnë që nga kohërat e Ilirisë, duke u zhvilluar më tej ndër shekuj. Gjuha shqipe mendohet të jetë rreth 6000 vjeçare, gjë që e bën një nga gjuhët më të vjetra në Evropë. Megjithatë, forma e saj moderne, ajo që flasim sot, është zhvilluar kryesisht në 500 vitet e fundit.
Historia e gjuhës shqipe është shumë e pasur, por tani le t’i përgjigjemi një pyetjeje tjetër: Pse është kaq e veçantë gjuha shqipe?
Shqipja është një gjuhë e veçantë dhe e vështirë për t’u mësuar për shkak të rregullave të saj të ndërlikuara gramatikore. Fjalët në shqip marrin nyje dhe mbaresa sipas trajtave të tyre dhe funksionit në fjali, ndërkohë që në shumë gjuhë të tjera këto ndryshime janë më të vogla ose nuk ekzistojnë fare.
Një tjetër veçori që e bën shqipen të dallojë janë dialektet e saj. Shqipja ndahet në dy dialekte kryesore:
• Gegërishtja, që flitet në veriun e Shqipërisë, në Kosovë dhe në disa rajone të tjera.
• Toskërishtja, që flitet në jug dhe është baza e shqipes standarde.
Megjithëse këto dialekte ndryshojnë nga njëra-tjetra, toskërishtja është më e afërt me gjuhën letrare.
Nëse do të flisja gjatë për gjuhën shqipe, nuk do të mbaroja kurrë, sepse ajo nuk përshkruhet dot vetëm me fjalë.Këtë ese do ta mbyll me vargjet e Naim Frashërit:
“Gjuha jonë sa e mirë,
Sa e ëmbël, sa e gjerë,
Sa e lartë, sa e lirë,
Sa e bukur, sa e vlerë.”

Informacion

Gjuha shqipe është një pasuri e paçmuar, një thesar i kulturës dhe identitetit tonë kombëtar. Ajo ka një historik të lashtë dhe është e pasur me nuanca dhe shtresa të ndryshme që pasqyrojnë zhvillimin dhe pasurinë e popullit shqiptar. Ky pasuri e gjuhës është formuar gjatë shekujve, duke kaluar përmes periudhave të ndryshme historike dhe duke u pasuruar nga ndikimet e shumë civilizimeve dhe kulturave.Një nga karakteristikat më të spikatura të gjuhës shqipe është pasuria e figurave letrare dhe përdorimi i epitetëve, të cilat i japin asaj një bukuri të veçantë. Figurativisht, gjuha shqipe është si një instrument muzikal që krijon melodi dhe ritme të larmishme, duke i dhënë kuptim dhe emocione çdo fjale. Një nga figurat letrare më të përdorura në gjuhën shqipe është metafora. Kjo është një figurë që e përdor gjuhën për të pasuruar përshkrimin dhe për të krijuar një lidhje mes dy dukurive që janë të ndryshme, por që kanë disa elemente të përbashkëta. Për shembull, kur flitet për dashurinë, ajo shpesh përshkruhet si një "flakë" ose një "fllad" që ngroh shpirtin, duke krijuar një imazh të fuqishëm dhe të prekshëm në mendjen e lexuesit.Epitetet, gjithashtu, janë një element i rëndësishëm i gjuhës shqipe. Ato janë fjalë ose grupe fjalësh që përdoren për të përcaktuar një person, gjë ose fenomen, duke i dhënë atij një cilësi të veçantë. Përdorimi i epitetëve është një mënyrë për të theksuar dhe përforcuar tiparet e personazheve ose objekteve që përshkruhen. Për shembull, "mali i lartë" përdoret për të përshkruar një mal të madh, të fuqishëm dhe të jashtëzakonshëm. Epitetet mund të jenë të thjeshta ose të pasura, dhe ato janë të rëndësishme për pasurimin e stilit dhe për t'i dhënë një frymë poetike gjuhës.Përveç figurave letrare dhe epiteteve, gjuha shqipe ka një pasuri të veçantë të fjalëve që pasqyrojnë natyrën dhe jetën e popullit shqiptar. Këto fjalë janë shpesh të lidhura me traditat, zakonet dhe jetën e përditshme të shqiptarëve. Përdorimi i këtyre fjalëve në letërsi dhe poezi është një mënyrë për të ruajtur dhe përçuar breza pas brezi pasuritë e kulturës shqiptare. Për shembull, fjalët që lidhen me natyrën, si "fushë", "mal", "lumë" dhe "lule", janë të pranishme shpesh në poezi dhe tregime, dhe ato janë ngarkuar me kuptime të thella emocionale.Në letërsinë shqiptare, përdorimi i figurave letrare është një teknikë që përdoret për të shprehur ndjenjat dhe mendimet e autorëve në mënyrë të veçantë. Poezia shqipe është e njohur për përdorimin e metaforave dhe simboleve që shpesh janë të lidhura me natyrën, me historinë dhe me ndjeshmërinë e autorëve ndaj jetës dhe pasigurisë që shpesh e shoqëron. Për shembull, një poezi që përshkruan një grua mund të përdorë metafora të tilla si "diell" ose "yll" për të përshkruar bukurinë dhe dritën që ajo sjell në jetën e poetit. Këto metafora e pasurojnë gjuhën dhe e bëjnë atë më të fuqishme dhe më të gjallë.Gjithashtu, një tjetër figurë letrare që është e rëndësishme për gjuhën shqipe është personifikimi, i cili i jep jetën dhe shpirtin objekteve dhe dukurive të pafuqishme. Nëpërmjet personifikimit, elemente të natyrës ose objekte të thjeshta mund të merrni një kuptim më të thellë dhe më emocionues. Për shembull, një poezi mund të flasë për "erën që qan" ose "dritën që qan", duke i dhënë këtyre elementeve një natyrë të gjallë dhe të ndjeshme, duke krijuar një lidhje të fortë me emocionet e lexuesit.Në përmbledhje, gjuha shqipe është një pasuri e pasur me figura letrare dhe epitete që e bëjnë atë të jashtëzakonshme dhe të fuqishme. Përdorimi i figurave letrare si metafora, personifikimi dhe epitetet janë teknika që përdoren për të pasuruar shprehjen dhe për të theksuar ndjenjat dhe emocionet që shoqërojnë jetën e përditshme. Gjuha shqipe, me pasurinë e saj të fjalëve dhe figurave letrare, është një thesari që duhet të ruhet dhe të vlerësohet si një element i rëndësishëm i kulturës dhe identitetit tonë kombëtar.

Punoi: Armend Aliaj, Marina Telo dhe Uesli Duda